Grensarbeiders

Home / Actualiteit / Grensarbeiders

In onze grensregio is vaak sprake van wonen in het ene land en werken in het andere land; dat levert vaak vragen op naar het toepasselijke recht op de arbeidsverhoudingen en op de vraag welke rechter bevoegd is om procedures daarover te behandelen.
Voor overeenkomsten gesloten na 17 december 2009 is een Europese verordening van toepassing, namelijk die van 17 juni 2008, ook genoemd Rome I.
Als werkgever en werknemer contractueel hebben gekozen voor toepasselijk recht van een bepaald land (de zogenaamde vrije rechtskeuze) dan is dat in beginsel weliswaar geldig, echter er zijn diverse uitzonderingen die de belangen van de werknemer moeten beschermen.
Als de voornoemde vrije rechtskeuze niet aantoonbaar is gemaakt, is het arbeidsrecht van toepassing van het land waarin de werknemer gewoonlijk zijn arbeid verricht.
Als de uitvoering van zijn arbeid in verschillende landen plaatsvindt, is in beginsel weer het recht van het land waar de werkgever is gevestigd van toepassing.
Echter als blijkt dat de arbeidsovereenkomst een nauwere band heeft met een ander land dan uit de eerdere hoofdregels voortvloeit, dan is het recht van toepassing van het land waarmee de arbeidsovereenkomst die nauwere band heeft.
Bij het door partijen gekozen recht mag de rechtsbescherming van de werknemer niet worden aangetast als een voor de werknemer gunstigere dwingende wetsbepaling door de vrije rechtskeuze buiten spel zou worden gezet.
Bepaalde bijzondere bepalingen van dwingend recht zijn bovendien altijd van toepassing en beogen ook de werknemer te beschermen, zoals die krachtens de Arbeidstijdenwet, de Arbeidsomstandighedenwet en andere veiligheidsvoorschriften.
Afzonderlijk van de vraag welk nationaal recht van toepassing is, moet bovendien de vraag worden beantwoord welke rechter bevoegd is om van een geschil kennis te nemen; het antwoord daarop is te vinden in de Europese verordening nummer 1215/2012 (EEX).
Als de werkgever de gerechtelijke procedure begint, kan hij de werknemer alleen oproepen of dagvaarden voor het gerecht waar de werknemer woonplaats heeft.
Voor werknemers zijn er veel ruimere mogelijkheden om te kiezen voor welke rechtbank de werkgever wordt opgeroepen, zoals voor het gerecht van het land waar de werkgever is gevestigd, waar de werknemer normaliter zijn arbeid verricht of het land waar een vestiging of filiaal van de werkgever is die de werknemer in dienst heeft aangenomen; die laatste optie is echter weer uitgesloten als de werknemer niet in eenzelfde land gewoonlijk zijn arbeid verricht.
Het is dan ook altijd raadzaam om je tijdig te laten adviseren en te voorzien van deskundige rechtsbijstand.